The history of “Xigaza” Music Part 4


In 2025, and in previous years, “Xigaza” is a term used to describe electronic Xitsonga music.

What is Xigaza?

In Xitsonga, Xigaza means the way of the Gaza people.

Join us as we take a musical journey through history to understand the roots of the most popular Xitsonga genre currently in South Africa known as:

  • Xigaza,
  • Tiremix,
  • Marimba,
  • Ta le Gigini,
  • Ta Makwhaya,
  • Tsonga Electro,
  • Shangaan Electro,
  • Xigaza xa Ma2k, and many more…
Read more:

The history of “Xigaza” Music Part 3.


Meet: “The Xigaza Super 12”

The New Age artists of Gaza are Hiphop. They even do gun signs. Competition is the nature of the beast. It’s about who is the best. And they pronounce it in their music that they are the alpha. But those are the cheese boys of the genre, their “cultured” counterparts dress their Xigaza in the latest fashion trends. Now, imagine the Xigaza music scene as a league of hits.

The Xigaza Super 12 are the forerunners of the “Xigaza” music.

A word and culture that has worn many faces over its 200 years of existence.

Ranking The Xigaza Super 12

As it stands, the leader of the league board is the artist with their name attached to the most undeniable hits of January 2019 to November 2025. This period marks the explosion and evolution of the new wave of Xigaza music to when this series is published.

XIGAZA SUPER 12XIGAZA HITS
12. The Tsonga Pop Star8
11. Mr Shots & Short10
10. Munhu wa Lerato12
9. The Black Mamba12
8. The Freestyle King13
7. The Dreadlock Assassin16
6. The Face of Xigaza: Don Phaphazela17
5. The Prince of Gaza19
4. The Danger Man of Gaza21
3. The Chosen One21
2. The Hit Factory24
1. The Undisputed27

Scoring System:

  • 1 Hit = 1 Point.
  • A feature on a hit = 1 Point.
  • Hits are from a total of 148 songs produced by The Super 12 over the years.

A list of hits by the Xigaza Super 12

#12. Blackmyth

The Tsonga Pop Star!

  1. Khekhe — Blissbouy na Blackmyth
  2. A xi kona — Blackmyth feat. Simefree
  3. Pusha — Blissbouy, Blackmyth, na Simefree
  4. Lembe na Lembe — Blackmyth na Reef Musa
  5. Shyla — Blackymth feat. Blissbouy na Una Rams
  6. Whawha — DJ Mumba na Blackmyth feat. Reef Musa
  7. Hello — Blackmyth feat. Makhadzi Entertainment na Blissbouy
  8. Ntshamisekile — Gondi Boy feat. MetroBeatz RSA na Blackmyth

#11. Gondi boy

Mr Shots & Short!

  1. Vahi lyoini — Gondi Boy
  2. Belo — Gondi Boy feat. Papa Rhulani
  3. Na ti sola — Simefree feat. Gondi Boy
  4. Mavoningo — Gondi Boy feat. DJ Gift
  5. Xilala — Gondi Boy feat. Khazi na Khazi
  6. Nkarhi wa kona — Simefree feat. Gondi Boy
  7. Vutlhoma mahlo — Gondi Boy feat. Khazi na Khazi
  8. Xanwayisa xikhwama xanga — Gondi Boy feat. Cinna Mpaka
  9. Swa tsakisa — Gondi Boy feat. XamaCombo wa Mhana Vafana
  10. Ntshamisekile — Gondi Boy feat. MetroBeatz RSA na Blackmyth

#10. Rhuza da Prod

Munhu wa Lerato!

  1. Moruti — Rhuza da Prod
  2. Intro-Spokie — Rhuza da Prod
  3. Swi endlekile — Rhuza da Prod
  4. Swita ndzhaku — Rhuza da Prod
  5. Ntiyiso wa vutomi — Rhuza da Prod
  6. Swigulani swa rirhandzu — Rhuza da Prod
  7. Ku cina — Rhuza da Prod feat. Papa Rhulani
  8. U Dyisiwini — Rhuza da Prod feat. Papa Rhulani
  9. Mi ta twa mhlolo – Bonus Track — Rhuza da Prod
  10. Lemons to Lemonade — Rhuza da Prod feat. Simefree
  11. It’s fyn — Rhuza da Prod feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana
  12. Loko va cina — N’wana Joyce feat. Rhuza da Prod na Papa Rhulani

#9. DJ Mumba

The Black Mamba!

  1. Ni Happy — DJ Mumba
  2. Vavanuna — DJ Mumba
  3. Uta ni tiva — DJ Mumba
  4. Ni nge tleli — DJ Mumba
  5. Nketani i nketani — DJ Mumba
  6. Magoji mambirhi — DJ Mumba
  7. N’wa Marhungani — DJ Mumba
  8. Aniti endli n’wananga — DJ Mumba
  9. Shxtaa — DJ Mumba na Steezy Jay RSA
  10. Xa vuya Xigaza — DJ Mumba na DJ Nkhavi
  11. Whawha — DJ Mumba na Blackmyth feat. Reef Musa
  12. Kufa na ala — DJ Slikour, XamaCcombo wa Mhana Vafana, na DJ Mumba

#8. Papa Rhulani

The Freestyle King!

  1. Belo — Gondi Boy feat. Papa Rhulani
  2. Xikiripoto — Volcano na Papa Rhulani
  3. Ku cina — Rhuza da Prod feat. Papa Rhulani
  4. U Dyisiwini — Rhuza da Prod feat. Papa Rhulani
  5. Se yi sukile — MetroBeatz RSA feat. Papa Rhulani
  6. Loko va cina — N’wana Joyce feat. Rhuza da Prod na Papa Rhulani
  7. Bya mitsandza na? — N’wa Khambani feat. Metrobeatz RSA na Papa Rhulani
  8. Avuxeni Xigazeni (Hi leswo) — Salani The Producer, Papa Rhulani, na Sabawa
  9. Mabyala — Salani The Producer, Papa Rhulani, Simefree, Hokoya, na DJ Nghudla
  10. Ndlozi ra mina — Salani The Producer, Papa Rhulani, na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  11. Ndhawu yo tsakisa #2by2 — Salani The Producer, Mpanyas The Producer feat. Rocky na Papa Rhulani
  12. Baby Mama (Mali ya Sassa) — Salani The Producer, Nwana Tsakani feat. DJ Mfundhisi na Papa Rhulani
  13. Nkombela i chuza — Lekker Stylist feat. John J The Big Baby, na Papa Rhulani (Prod. Salani The Producer)

#7. Simefree

The dreadlock Assassin!

  1. Mho ba mi dlaya — Simefree
  2. A xi kona — Blackmyth feat. Simefree
  3. Na ti sola — Simefree feat. Gondi Boy
  4. Wa hemba — Miss Hillary feat. Simefree
  5. Pusha — Blissbouy, Blackmyth, na Simefree
  6. Nkarhi wa kona — Simefree feat. Gondi Boy
  7. Ni hava munhu Joni — Dcrazer feat. Simefree
  8. Lemons to Lemonade — Rhuza da Prod feat. Simefree
  9. Vusiwana — Simefree na Wayne & Tango feat. Mizio Phyll
  10. U kwini — Simefree na Wayne & Tango feat. Dcrazer na Decide SA
  11. Wa ni tshika na — Simefree, Wayne & Tango feat. Xongi na Decide SA
  12. A ni lo staka — Dcrazer na Simefree feat. N’wa Khambani na Decide SA
  13. Wa ni jolela — Simefree na Wayne & Tango feat. Blissbouy na Decide SA
  14. Mbilu — Simefree, Wayne & Tango feat. Decide SA na John J The Big Baby
  15. Mabyala — Salani The Producer, Papa Rhulani, Simefree, Hokoya, na DJ Nghudla
  16. Xigaza Monday (Forever Yena) — Salani The Producer, Simefree, XamaCcombo wa Mhana Vafana, DJ Nghudla

#6. Blissbouy

The Face of Xigaza: Don Phaphazela!

  1. Tibozza — Blissbouy feat. Yonceh
  2. Khekhe — Blissbouy na Blackmyth
  3. Tshunela — Blissbouy na Life Enhle
  4. Vo Maseve — Blissbouy feat. Hlanyosi
  5. Ice Pop — Black Chinese feat. Blissbouy
  6. Munhu wa mina — Blissbouy na Snipes
  7. Aninga fasangi — Blissbouy feat. Yonceh
  8. Xilala — Blissbouy, Hlanyosi na Life Enhle
  9. Pusha — Blissbouy, Blackmyth, na Simefree
  10. Ten out of Ten — Blackymth feat. Una Rams
  11. Ninga dlaya munhu — Blissbouy na Shandesh
  12. Shyla — Blackymth feat. Blissbouy na Una Rams
  13. Soft Life — Blissbouy feat. Makhadzi Entertainment
  14. Swo swi nyana — John J The Big Baby feat. Blissbouy
  15. Hello — Blackmyth feat. Makhadzi Entertainment na Blissbouy
  16. Xipopani — Blissbouy feat. John J The Big Baby, Akanitouch, na Masia
  17. Wa ni jolela — Simefree na Wayne & Tango feat. Blissbouy na Decide SA

#5. Metrobeatz RSA

The Prince of Gaza!

  1. Fositela — MetroBeatz RSA
  2. Xiganga — MetroBeatz RSA
  3. One time — MetroBeatz RSA
  4. Khomelela — MetroBeatz RSA
  5. Awu nyumi — MetroBeatz RSA
  6. Forever wena — MetroBeatz RSA
  7. Hi famba na vona — MetroBeatz RSA
  8. Boti — Salani The Producer na Metrobeatz RSA
  9. All eyes on me — MetroBeatz RSA feat. Ms Kulie
  10. Se yi sukile — MetroBeatz RSA feat. Papa Rhulani
  11. My Number One — MetroBeatz RSA na DJ Fumza
  12. Ntsako wa moya — MetroBeatz RSA na Troya & Tyler
  13. Matlhavani — MetroBeatz RSA feat. Ntsako Shirimani
  14. Ya rila Gaza — MetroBeatz RSA feat. Dr. Joe Shirimani
  15. Seni catchile — Ntsako Shirimani feat. MetroBeatz RSA
  16. Do you remember — MetroBeatz RSA na Kaybeeh De Master
  17. Ntshamisekile — Gondi Boy feat. MetroBeatz RSA na Blackmyth
  18. Swaku tani — Metrobeatz RSA feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana
  19. Bya mitsandza na? — N’wa Khambani feat. Metrobeatz RSA na Papa Rhulani

#4. XamaCcombo wa Mhana Vafana

The Danger Man of Gaza!

  1. Xigodi — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  2. Marheyilani — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  3. Swa tsakisa — Gondi Boy feat. XamaCombo wa Mhana Vafana
  4. Ninge lunghi — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  5. It’s fyn — Rhuza da Prod feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana
  6. Mhana Vafana — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  7. Dzumba na mina — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  8. Ya pima pima Gaza — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  9. Swaku tani — Metrobeatz RSA feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana
  10. Kufa na ala — DJ Slikour, XamaCcombo wa Mhana Vafana, na DJ Mumba
  11. Girimambo — XamaCcombo wa Mhana Vafana, Team Pero, na DJ Sydney
  12. Loko no lova mi nga tsaka — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  13. Xikimi xa hansahansa — XamaCcombo wa Mhana Vafana na Salani The Producer
  14. Boza ya Machangani (N’wana loyi ango vha-vha) — XamaCcombo wa Mhana Vafana
  15. Ayibi — Lekker Stylist feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana (Prod. Salani The Producer)
  16. Ndlozi ra mina — Salani The Producer, Papa Rhulani, na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  17. Long story — XamaCcombo wa Mhana Vafana, DJ Slikour, Xakamani, Tlakzeeto, na Maphege
  18. Switori swa Magayisa — Salani The Producer, XamaCcombo wa Mhana Vafana, na Huzzbeats
  19. Va Sesi — John J The Big Baby feat. Makhadzi, Sho Madjozi, na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  20. Xigaza Monday (Forever Yena) — Salani The Producer, Simefree, XamaCcombo wa Mhana Vafana, DJ Nghudla
  21. Mbuyangwani (Awbeke) — Lekker Stylist na Salani The Producer feat. XammaCombo wa Mhana Vafana na Mpanyas The Producer

#3. John J The Big Baby

The Chosen One!

  1. Darl — John J The Big Baby
  2. Petsa — John J The Big Baby
  3. Lexi Xigaza — John J The Big Baby
  4. Swi endlekile — John J The Big Baby
  5. Nwa vampire — John J The Big Baby
  6. Khale ka mina — John J The Big Baby
  7. Ka Nyamazani — John J The Big Baby
  8. Dzunga nenge — John J The Big Baby
  9. Nivhel niku Wow — John J The Big Baby
  10. Bonus — John J The Big Baby na Huzzbeatz
  11. Salimina — John J The Big Baby feat. Xisomisani
  12. Swo swi nyana — John J The Big Baby feat. Blissbouy
  13. Xikwembu — John J The Big Baby feat. Themba Nyathi
  14. Xiwele nkuweni — John J The Big Baby, DJ Gwinya, na Jeffer
  15. Ku tshungula — Veekat Akuolovi, Magoda, na John J The Big Baby
  16. Xipopani — Blissbouy feat. John J The Big Baby, Akanitouch, na Masia
  17. Mihlolo hlolo yale Tembisa — John J The Big Baby feat. Gab wa Marimba
  18. Mbilu — Simefree, Wayne & Tango feat. Decide SA na John J The Big Baby
  19. Gimora — Veekat Akuolovi, Magoda, na John J The Big Baby (Prod. Salani The Producer)
  20. Va Sesi — John J The Big Baby feat. Makhadzi, Sho Madjozi, na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  21. Nkombela i chuza — Lekker Stylist feat. John J The Big Baby, na Papa Rhulani (Prod. Salani The Producer)

#2. Salani The Producer

The Hit Factory!

  1. Boti — Salani The Producer na Metrobeatz RSA
  2. Swa mjolo — Salani The Producer na DJ Nghudla
  3. Mageva — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi
  4. Fafazela — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi
  5. Holobye — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi
  6. Wafa Wafa — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi
  7. Nyiza ndleleni — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi
  8. Avuxeni Xigazeni (Hi leswo) — Salani The Producer, Papa Rhulani, na Sabawa
  9. Nambara (Jaha ra Mugaza) — Salani The Producer feat. Dr. Sunglen Chabalala
  10. Mabyala — Salani The Producer, Papa Rhulani, Simefree, Hokoya, na DJ Nghudla
  11. Dzungudza — Salani The Producer, DJ Nghudla feat. DJ Mfundhisi na Mhani Ree
  12. Xikimi xa hansahansa — Salani The Producer na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  13. Ni la ku mama — Salani The Producer feat. DJ Mfundhisi na Nyiko N’wa Mabunda
  14. U dyisa team — Salani The Producer feat. DJ Mfundhisi, Indian Army, na Lekker Stylist
  15. Ayibi — Lekker Stylist feat. XamaCcombo wa Mhana Vafana (Prod. Salani The Producer)
  16. Gimora — Veekat Akuolovi, Magoda, na John J The Big Baby (Prod. Salani The Producer)
  17. Ndlozi ra mina — Salani The Producer, Papa Rhulani, na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  18. Hiya ka Chillas — Salani The Producer feat. DJ Mfundhisi, Zoro, Lekker Stylist na DJ Nghudla
  19. Switori swa Magayisa — Salani The Producer, XamaCcombo wa Mhana Vafana, na Huzzbeats
  20. Ndhawu yo tsakisa #2by2 — Salani The Producer, Mpanyas The Producer feat. Rocky na Papa Rhulani
  21. Baby Mama (Mali ya Sassa) — Salani The Producer, Nwana Tsakani feat. DJ Mfundhisi na Papa Rhulani
  22. Nkombela i chuza — Lekker Stylist feat. John J The Big Baby, na Papa Rhulani (Prod. Salani The Producer)
  23. Xigaza Monday (Forever Yena) — Salani The Producer, Simefree, XamaCcombo wa Mhana Vafana, DJ Nghudla
  24. Mbuyangwani (Awbeke) — Lekker Stylist na Salani The Producer feat. XammaCombo wa Mhana Vafana na Mpanyas The Producer

#1. DJ Slikour

The Undisputed!

  1. Tavuya — DJ Slikour
  2. Vari Yini — DJ Slikour
  3. Haxi Njunja — DJ Slikour
  4. Chochovela — DJ Slikour
  5. Monati Nati — DJ Slikour
  6. Xisinghwani — DJ Slikour
  7. S’ya Nyovha — DJ Slikour
  8. Havanghena — DJ Slikour
  9. Ganda Ganda — DJ Slikour
  10. Xitlakula teka — DJ Slikour
  11. Hilaku Hisa Tiko — DJ Slikour
  12. Hello Kunjhani na — DJ Slikour
  13. Ayi Suki ya Magaza — DJ Slikour
  14. Ya Ninginika Misava — DJ Slikour
  15. Ntlakusa Mpfumawulo — DJ Slikour
  16. Swi Matani — DJ Slikour na DJ Nature
  17. Hi ba Tinghoma Ku Cina Vanhu — DJ Slikour
  18. Hi Jika Na Vo Baby — DJ Slikour na Team Solution
  19. Xigodi — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  20. Marheyilani — DJ Slikour na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  21. Ninge lunghi — DJ Slikour na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  22. Mhana Vafana — DJ Slikour na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  23. Dzumba na mina — DJ Slikour na XamaCcombo wa Mhana Vafana
  24. Ya pima pima Gaza — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  25. Kufa na ala — DJ Slikour, XamaCcombo wa Mhana Vafana, na DJ Mumba
  26. Loko no lova mi nga tsaka — XamaCcombo wa Mhana Vafana na DJ Slikour
  27. Long story — DJ Slikour, Xakamani, Tlakzeeto, Maphege, na XamaCcombo wa Mhana Vafana

Maxaka, ra mina ri gima la.

This is the history of “Xigaza” music of South Africa.

Leave a Reply